China / Cultural difference / Food / Language / Thailand / The East / travel

When real China doesn’t feel so Chinese | จะจีนก็ไม่ใช่ จะไทยก็ไม่เชิง

Living in Beijing, I am constantly exposed to the center of China-ness. Many things in this city remind me of the magnificent China: classic landmarks like the Forbidden City and the Olympic Bird’s Nest, intimidating government buildings that sprawl across the city, and eight-lane avenues which are so wide that it would require two red light sessions to cross them, to name a few. Beijing is the place where the Chinese government officials meet foreign dignitaries, where important national policies are made, and where the 60th anniversary of the Chinese Communist Party was wildly celebrated. The whole of China follows Beijing time. Whether you live in a village a few kilometers away from Pakistan or North Korea, your clocks tick at the same pace and tell the same time.

Living in the center of everything, it is easy for a Beijinger to forget that real China exists much further beyond the Beijing bubble. Too many people jump to the conclusion that Beijing equals China. This is utterly unfortunate because China is a massive country that is amazingly diverse.

Menglian village – so lush and green. | เมิ่งเหลียน – เขียวขจีเหมือนเมืองไทย

But to recognize that China is diverse and to experience it are two separate notions. Recently I had a chance to get out of Beijing and headed southwest to a small village called Menglian in Yunnan province. Located only ten-some kilometers away from Myanmar, the town is heavily populated by the Dai ethnic minority who are cousins of the Lao, Shan, and Thai peoples. Dai people are strongly influenced by the Thai culture.

Thai is a popular foreign language to study in Menglian | ภาษาไทยเป็นภาษาต่างชาติที่ชาวไทให้ความสนใจมาก

Menglian vernacular architecture shares remarkable similarities with Thai’s. | สถาปัตยกรรมพื้นบ้านของเมิ่งเหลียนมีความคล้ายคลึงกับสถาปัตยกรรมพื้นบ้านเมืองไทยไม่น้อย

Once arrived in Menglian, I practically found myself somewhere closer to rural Thailand than China. As a Thai native, the Dai/Thai pop tunes that Menglian cab drivers rocked out to put an ear-to-ear smile on my face. Mandarin was no longer the mainstream dialect; people converse in Dai – a dialect so close to the northern Thai language that I can communicate with them in my mother tongue. Eating was the highlight of the trip since Dai’s ‘home style’ delicious dishes share a lot of similarities with the northeastern Thai cuisine. The Dais don’t come across entirely Chinese; instead they exude a Southeast Asian air. I found a semi-Thai home away from home right in the heart of Menglian.

Food heaven: Dai cuisine is a hybrid between Chinese and Northeastern Thai food. Thai-style sticky rice balls served on the same table with northern Chinese dumplings. | อาหารโอชะ: อาหารไทเป็นการผสมกันระหว่างอาหารจีนกับอาหารอีสาน มื้อนี้มีทั้งข้าวเหนียวหมูทอดกับเกี๊ยวปักกิ่งเสิร์ฟบนโต๊ะเดียวกัน สุดยอด

A terrific blend between Chinese and Thai influence: On the Chinese side we have Mao’s portrait and Chinese signature round dining table, while the interior and material choices of the restaurant resemble those in northeastern Thailand. | ร้านอาหารที่เมิ่งเหลียนตกแต่งสไตล์จีนผสมอีสาน มีรูปประธานเหมาและโต๊ะกลมแบบจีน แต่วัสดุและการตกแต่งในร้านให้อารมณ์อีสานได้ใจ

The Dai minority with their culture is not the sole example that showcases China’s diversity. Fifty-four other ethnic minorities spread across the nation, adding colorful layers to the country. China is usually thought of as a homogeneous country; where stereotypes don’t extend much further from gung fu fighting and gongpao chicken. This simplification makes us overlook fascinating bits and pieces that coexist harmoniously (and sometimes not) in this Middle Kingdom. And if you look far enough, then you may realize that to experience the real China might not feel very Chinese after all.

Note: This post was cross-blogged between my personal blog and PocketCultures.

Share

การมาใช้ชีวิตอยู่ในปักกิ่งทำให้เราได้สัมผัสกับความเป็นจีนต้นตำรับ ปักกิ่งมีหลายสิ่งที่บ่งบอกถึงความเป็นจีนแท้ๆ ไม่ว่าจะเป็นสถานที่สำคัญอย่างพระราชวังต้องห้าม สนามกีฬาโอลิมปิกรังนก อาคารราชการขนาดใหญ่ยักษ์ที่น่าเกรงขาม มีธงชาติจีนประดับโดยรอบทุกห้าเมตร ไปจนถึงถนนแปดเลนที่กว้างจนคนเดินต้องรอให้ไฟแดงสองรอบกว่าจะข้ามถนนเสร็จ ปักกิ่งเป็นเมืองที่รัฐบาลจีนใช้ต้อนรับบุคคลสำคัญจากทั่วโลก เป็นเมืองที่รัฐบาลใช้ออกข้อกฏหมายต่างๆของประเทศ และเป็นเมืองหลักในการปาร์ตี้สุดเหวี่ยงเฉลิมฉลองครบรอบ 60 ปีพรรคคอมมิวนิสต์จีน ประเทศจีนทั้งประเทศดำเนินตามเวลาท้องถิ่นของปักกิ่ง คนจีนไม่ว่าจะอาศัยอยู่ที่ชายแดนจีน-ปากีสถาน หรือชายแดนจีน-เกาหลีเหนือต่างก็ต้องอิงเวลาราชการปักกิ่งกันทั้งนั้น

และเมื่ออาศัยอยู่ในเมืองที่เป็นศูนย์กลางของประเทศ คนปักกิ่งส่วนใหญ่มักจะลืมไปว่าประเทศจีนนั้นกว่้างใหญ่และมีอะไรๆมากกว่าปักกิ่งมากนัก หลายคนสำคัญผิดทึกทักว่าปักกิ่งคือเมืองจีน ซึ่งถือเป็นเรื่องที่น่าเสียดายเมื่อคนเหล่านี้มองข้ามความหลากหลายและน่าสนใจในแง่มุมอื่นๆของประเทศไป

แต่การรับรู้ถึงความหลากหลายทางสังคมและวัฒนธรรม กับการสัมผัสด้วยตัวเองนั้นเป็นสองสิ่งที่แตกต่างกัน ไม่นานมานี้เรามีโอกาสเดินทางออกจากปักกิ่งไปยังหมู่บ้านเล็กๆในมณฑลยูนนานที่ชื่อเมิ่งเหลียน ซึ่งอยู่ห่างจากชายแดนจีน-พม่าไปเพียงสิบกว่ากิโล ประชากรเกินครึ่งของเมิ่งเหลียนเป็นชาวไท (Dai หรือ 傣) หรือชนกลุ่มน้อยที่มีรากฐานวัฒนธรรมใกล้เคียงกับคนชาวลาว ชาน และไทย จะคิดว่าชาวไทที่เมิ่งเหลียนเป็นลูกพี่ลูกน้องกับคนไทยภาคเหนือและอีสานก็ว่าได้

เมิ่งเหลียนให้อารมณ์ชนบทเมืองไทยมากกว่าชนบทเมืองจีน เรายิ้มไม่หุบตอนขึ้นแท็กซี่ที่เมิ่งเหลียน เมื่อคนขับเปิดเพลงเสก​ โลโซ (ใจสั่งมา) หรือป้าเบิร์ด (มาทำไม) จนกระหึ่มแทนที่จะเปิดละครวิทยุจีนอย่างที่คนขับแท็กซี่ที่ปักกิ่งชอบฟัง โดยเฉพาะเรื่องการกินนี่เรียกได้ว่าเป็นจุดเด่นของการเดินทาง เพราะอาหารพื้นบ้านของเมิ่งเหลียนก็คล้ายกับอาหารอีสานที่เมืองไทยดีๆนี่เอง ภาษาหลักที่ใช้ในการสื่อสารก็เป็นภาษาไทท้องถิ่นที่ใกล้เคียงมากพอกับภาษาเหนือของเมืองไทย คนไทยอย่างเราสามารถโต้ตอบเป็นภาษากลางกลับไปได้ เรียกได้ว่าคนไทในเมิ่งเหลียนนี้ไม่จีนอย่างมาก แต่จะไปคล้ายกับคนไทยหรือคนเอเชียตะวันออกเฉียงใต้แทน ใครจะไปรู้ว่าการมาเมิ่งเหลียนนี้ดันให้อารมณ์เหมือนเวลาไปจังหวัดแถบอีสานของไทย

คนกลุ่มน้อยชาวไทเมิ่งเหลียนและขนบธรรมเนียมประเพณีของพวกเขาไม่ได้เป็นเพียงตัวอย่างเดียวที่แสดงถึงความหลากหลายทางเชื้อชาติและวัฒนธรรมของจีน เมืองจีนยังมีชนกลุ่มน้อยอีกกว่า 54 กลุ่มที่ล้วนเติมแต่งความแตกต่างทางวัฒนธรรมของจีน คนทั่วไปมักมองว่าจีนเป็นประเทศที่มีเอกลักษณ์ชัดเจนแต่ไม่หลากหลาย เวลานึกถึงเมืองจีน เรามักคิดถึงแต่เพียงอะไรที่จีนมากๆอย่างตะเกียบ เติ้งลี่จวิน หรือเปาบุ้นจิ้น โดยลืมไปว่าเมืองจีนนั้นมีอะไรดีๆที่ไม่จี๊นจีน อย่างที่พวกเราชอบคิดผสมกลมกลืนไปอยู่ในแผ่นดินนี้ และถ้าลองมองดีๆแล้ว เราอาจจะเห็นว่าการสัมผัสความเป็นจีนจริงๆอาจจะไม่เจ๊ก ไม่เจ๊อย่างที่เราคิดกันเลย

Share

5 thoughts on “When real China doesn’t feel so Chinese | จะจีนก็ไม่ใช่ จะไทยก็ไม่เชิง

  1. Nice story on the Dai in Yunnan.

    Regrettably, the present leadership is all out for harmonization with Chinese (or shall I say Han) characteristics – oblivious to the fact that from Sun Zhongshan (Sun Yat-Sen) days Mongolians, Tibetans, Manchurians, Zhuangs (in Guanxi) et al. culturally & commercially contributed to and are part & parcel to the Chinese people.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s